Konferencja Edu-Pomoc

Czy ryzyko dysleksji można rozpoznać, zanim dziecko rozpocznie naukę czytania i pisania? Pierwsze sygnały mogą być widoczne już w wieku niemowlęcym i poniemowlęcym – w sposobie rozwoju mowy, przetwarzania dźwięków, naśladowania, zapamiętywania sekwencji czy budowania sprawności manualnej.

Prof. Jagoda Cieszyńska pokaże, na jakie elementy rozwoju dziecka warto zwracać uwagę i które z nich mogą wskazywać na zagrożenie późniejszymi trudnościami w nauce czytania i pisania. Wyjaśni również, dlaczego wczesna obserwacja nie powinna służyć etykietowaniu dziecka, lecz umożliwiać szybkie i świadome wsparcie jego rozwoju.

Najważniejszą częścią wystąpienia będą konkretne działania prewencyjne, które mogą podejmować rodzice, opiekunowie i specjaliści już w pierwszych latach życia dziecka. To prelekcja o tym, że na rozwój umiejętności potrzebnych do czytania możemy wpływać znacznie wcześniej, niż zwykle zaczynamy o nich myśleć.

Temat i opis wystąpienia doprecyzujemy wkrótce.

O neurotechnologiach coraz śmielej mówi się w kontekście edukacyjnym. Proponuje się na przykład wykorzystanie nieinwazyjnych form stymulacji mózgu do wspierania procesu uczenia się czy prostych urządzeń monitorujących aktywność mózgu jako narzędzi diagnozowania problemów poznawczych. Ponadto (neuro)edukacyjni influencerzy i przedsiębiorcy rekomendują stosowanie niektórych neurotechnologii w domu — podczas uczenia się lub innych codziennych aktywności poznawczych.

Czy ten neuro-hype ma naukowe uzasadnienie? Podczas wystąpienia zaprezentowane zostaną wyniki największego na świecie projektu, który stara się odpowiedzieć na to pytanie. Przebadano w nim ponad 3000 osób, a uzyskane wyniki mają ważne implikacje zarówno dla praktyki edukacyjnej, jak i dla regulacji dotyczących stosowania neurotechnologii w edukacji.

Podczas prelekcji pokażę, jak codzienne, świadome działania nauczyciela i terapeuty przekładają się na realne postępy dzieci z neuroróżnorodnością. Opowiem o znaczeniu budowania relacji, skutecznym motywowaniu oraz komunikacji, która wspiera rozwój i poczucie bezpieczeństwa dziecka.

Przedstawię praktyczne sposoby stosowania podpowiedzi oraz ich stopniowego wycofywania, a także omówię, jak dostosowywać środowisko i metody pracy do indywidualnych potrzeb ucznia. Uczestnicy poznają również przykłady pomocy dydaktycznych, które zwiększają samodzielność, zaangażowanie i efektywność nauki. To praktyczna prelekcja pełna sprawdzonych rozwiązań, które można wykorzystać już następnego dnia w przedszkolu, szkole czy gabinecie terapeutycznym.

Wystąpienie zespołowe: dr hab. Katarzyna Węsierska, prof. UŚ, dr Monika Pakura, mgr Justyna Szczypa, mgr Maja Janik, mgr Sabina Łukaszek.

Jak tworzyć szkołę, w której każde dziecko może być słyszane, rozumiane i aktywnie uczestniczyć w życiu klasy? Podczas spotkania pokażemy, jak wspierać uczniów o zróżnicowanych potrzebach komunikacyjnych, nie koncentrując się wyłącznie na trudnościach, lecz także na ich zasobach, sprawczości i możliwościach uczestnictwa.

Porozmawiamy o roli nauczycieli, logopedów, rodziców i rówieśników w budowaniu środowiska sprzyjającego komunikacji. Przedstawimy praktyczne rozwiązania oparte na podejściu inkluzyjnym, skoncentrowanym na osobie i opartym na zasobach. Wystąpienie będzie również okazją do zaprezentowania działań realizowanych przez Uniwersytet Śląski i Fundację Centrum Logopedyczne w ramach projektu „Wielogłos w logopedii: innowacyjne, inkluzyjne i partycypacyjne modele wsparcia komunikacyjnego”, finansowanego z programu Nauka dla Rozwoju Społeczeństwa (MNiSW).

Dynamiczne zmiany w przepisach prawa oświatowego stawiają przed dyrektorami, nauczycielami i specjalistami nowe wyzwania w organizacji wsparcia dla dzieci i młodzieży. Celem prelekcji jest kompleksowe omówienie ról i zadań placówek oświatowych w obliczu nowego rozporządzenia regulującego procedury wydawania opinii i orzeczeń.

Podczas spotkania przeanalizujemy ścieżkę diagnostyczno-pomocową ucznia – od wczesnego wykrywania trudności, przez organizację Wczesnego Wspomagania Rozwoju (WWR), aż po realizację zaleceń kształcenia specjalnego. Uczestnicy dowiedzą się, jak przekłuć zapisy formalne w realne, codzienne działania terapeutyczne i dydaktyczne.

Prelekcja jest skierowana do dyrektorów szkół i przedszkoli, pedagogów, psychologów szkolnych, logopedów, nauczycieli współorganizujących kształcenie oraz wszystkich pedagogów zaangażowanych w proces edukacji włączającej.

Dziecko z dysleksją bywa najbardziej zaskakującym uczniem w klasie: opowiada barwnie, kojarzy fakty, wpada na własne rozwiązania — a przy zapisaniu tego samego zdania grzęźnie na trzeciej literze. Im dłużej ćwiczy, tym częściej słyszy, że się nie stara. To właśnie ten paradoks — sprawny umysł i niesprawne dekodowanie pisma — sprawia, że zwykłe „więcej czytania" nie działa.

Wystąpienie jest o drugiej stronie tego równania: co realnie wspiera ucznia z dysleksją w czytaniu i w uczeniu się, a co tylko pogłębia zniechęcenie. O tym, jak pracować z tekstem, żeby dziecko rozumiało treść mimo trudności z dekodowaniem, i jak zorganizować naukę, żeby nie zajmowała całych wieczorów.

Dla rodzica, który słyszy w domu „ja tego nie umiem", i dla nauczyciela, który widzi ucznia pracującego wolniej niż reszta klasy i chce wiedzieć, jak go wesprzeć.